Kilis Gezilecek Yerler: En Güzel 9 Yer (Haritalı)

Bir ucundan bir ucuna toplasanız 1 saatte yürüyebileceğiniz, kendi halinde, mutfağıyla meşhur Kilis ili dosyamızı açıyoruz. Bu şehirde 10 gün kalınca bu yazıyı yazmak şart oldu. 10 gün Kilis’i gezmek için ideal süre tabi ki değil. 😂 Toplasanız Kilis gezilecek yerleri sanırım 3 saatte kolayca gezebiliyorsunuz. Hatta birçok yer tadilatta olunca bu süre bizim için 2 saate düştü. Zaten bir saatten sonra Kilis’i gezerken görülmesi gereken yerleri bir kenara bırakıp kendinizi Kilis’in meşhur lezzetleriyle baş başa buluyorsunuz. Eee bu da Kilis’e gelen her kişi için kaçınılmaz son.😊

Kilis, Türkiye’nin sınır ili konumunda ve Suriye’ye oldukça yakın. Hatta Suriye’deki iç savaştan dolayı ne yazık ki buraya birçok kez roket düşmüş. Kilis merkezden Suriye sınır kapısına yalnızca 7-8 km yol var. Yani Kilis sizi açmazsa en yakın Suriye’yi de “teorik olarak” ziyaret edebilirsiniz. 😂 Bunun dışında Kilis, konum olarak Gaziantep‘e de çok yakın. Kilis’e ek olarak Gaziantep’i de programınıza dahil edebilir veya Gaziantep’te vaktiniz genişse Kilis’i rotanıza ekleyebilirsiniz.

Kilis’te gezilecek yerlere geçmeden önce birkaç hususu belirtmekte fayda var. İlk olarak, Kilis’te inanılmaz bir motosiklet yoğunluğu var. Her tarafta, her sokakta motosiklet görmek artık bu şehrin gerçeği olmuş durumda. Bunun nedenini sorduğumuzda, “Kilis küçük ve yollar çok iyi değil, bu yüzden insanlar motosikleti tercih ediyor” cevabını aldık. Yani Kilis’e gittiğinizde bu durumu yadırgamayın ve motosiklet trafiğine dikkat edin! İkinci olarak, Kilis’te Suriyeli sayısı bir hayli fazla. Hatta bir dönem Suriyelilerin sayısı Kilis’in kendi nüfusundan fazlaymış. Ancak son zamanlarda Suriye’de hayatın normale dönmesiyle geri dönüşler başlamış ve şehirdeki Suriyeli sayısı azalmış. Yani şehri gezerken Suriyelilere ve Arapça konuşmalara birçok yerde şahit olacaksınız.

Son olarak, Kilis’e gittiğinizde yapmanız gereken en önemli şey tabii ki Kilis’in meşhur lezzetlerinin tadına bakmak olmalı. Eğer “Kilis’te ne meşhur, hangi mekana gitmeliyim?” diye sorarsanız, “Kilis’te Ne, Nerede Yenir?” yazıma mutlaka göz atın. Hadi şimdi gezilecek yerlere geçelim.

Kilis Gezilecek Yerler Haritası

Kilis Gezilecek Yerler Haritası (Harita üzerinde yer alan numaralara tıklayabilirsiniz. Sıralama aşağıda.)

Kilis Gezilecek Yerler Listesi

1. Kilis Ulu Cami
2. Neşet Efendi Konağı
3. Cumhuriyet Meydanı
4. Kilis Müzesi
5. Salih Efendi Sokağı
6. Akıncı Konağı
7. Oylum Höyük
8. Ravanda Kalesi
9. Bonus Yer

Gördüğünüz üzere Kilis gezilecek yerler listesi oldukça mütevazi. Listedeki Oylum Höyük ve Ravanda Kalesi Kilis merkeze biraz uzak bilginiz olsun. Bunun dışında diğer yerler Kilis merkezde yer alıyor ve birbirine çok yakın konumdalar. Kilis’te gezilecek tarihi noktalarda ciddi bir tadilat durumu gözlemledik ve ne yazık ki bazı yerleri pas geçmek zorunda kaldık. Bunun dışında Kilis merkezi gezmeniz toplam 3-4 saatinizi bile almıyor. Yani günübirlik olarak Kilis’i kolay bir şekilde gezebilir, akşam kendinize güzel bir ziyafet çekebilirsiniz.

Kilis Gezilecek Yerler

Kilis Ulu Cami

Kilis’in en eski mahallelerinden Hacı Gümüş Mahallesi’nde yer alan Ulu Cami, şehrin hem en eski hem de en büyük camisi. Biliyorsunuz Ulu Cami’ler bir ilin en eski tarihi yerlerindendir. Kilis Ulu Cami de bu ilin tarihini en iyi yansıtan yerler arasında. Caminin avlusunu çevreleyen medrese hücreleri, caminin geçmişte sadece ibadet değil eğitim alanı olarak da kullanıldığını gösteriyor.

Ancak önemli bir not düşelim: Ulu Cami şu anda tadilatta ve içeri girilemiyor. Bu yüzden yalnızca dış mimarisini inceleyebilirsiniz. Cami ara sokaklarda olduğundan arabanızı en yakın Cumhuriyet Meydanı’nda yer alan otoparka park edip buraya öyle gitmenizi tavsiye ederiz. Konum burada.

Neşet Efendi Konağı

Kilis’in geleneksel konut mimarisini en zarif şekilde yansıtan Neşet Efendi Konağı, 1925-1927 yılları arasında şehrin tanınmış isimlerinden Neşet Efendi (Topaloğlu) tarafından yaptırılmış. Konağın hikâyesi de en az kendisi kadar etkileyici: Neşet Efendi, Halep’teki yakın dostu Cabirizade Nuri Bey’in evinden esinleniyor ve “Mimar’us Sultan” lakaplı Halepli Mimar Hacı Ahmet’e aynı plan üzerinden bu konutu inşa ettiriyor. Böylece ortaya hem Halep mimarisinden izler taşıyan hem de Kilis’in ruhunu yansıtan güzel bir yapı çıkıyor.

Bahçe içinde konumlanan, bodrum üzeri iki katlı kagir yapı, Kesmelik’ten getirilen kireç taşları, İtalyan ve Gaziantep mermerleriyle bezenmiş. İç duvarlardaki “sabun sıva” tekniği, iki ayrı kuyu, yağmur sarnıcı ve Mersin’den getirilen çiçeklerle süslü geniş bahçesi ise konağın o dönem için oldukça modern ve konforlu bir yaşam sunduğunu gösteriyor. Bahçedeki tavus kuşu kümesi, ambar, ahır ve iki garaj ise burada yaşayan ailenin sosyal statüsünü ve yaşam tarzını somutlaştıran detaylar.

Konağı özel kılan bir diğer özellik ise tarihteki rolü. Burası 1930’lu ve 40’lı yıllarda Türkiye-Suriye sınır valilerinin görüşmelerine ev sahipliği yapmış. Konak şu anda atıl durumda. Haritadaki konumu burada.

Cumhuriyet Meydanı

Kilis’in tam kalbinde yer alan Cumhuriyet Meydanı, şehre adım atan herkesin görmek zorunda olduğu bir yer. Yani burayı görmeden Kilis’i gezemezsiniz.😂 Günün her saati hareketli olan meydanda, Kilis’in gündelik ritmini gözlemleyebilirsiniz. Burada oturup çevreyi izlerken şehrin sıcaklığını, sakinliğini ve kendine has düzenini kolayca hissediyorsunuz.

Meydan, özellikle akşam saatlerinde daha canlı. Meydanın tam ortasında Atatürk Anıtı bulunuyorken, kuzeyinde Cumhuriyet Caddesi, güneyinde Canpolat Paşa (Tekke) Camii, doğusunda Mevlevihane ve batısında Valilik binası yer alıyor. Buranın alt kısmında da otopark var. Kilis’te araç park yeri olayı biraz sorunlu olduğundan aracınızı bu otoparka park edip merkezi gezebilirsiniz. Konum burada.

Kilis Müzesi

Kilis’in tarih sahnesindeki yerini en iyi anlatan duraklardan biri olan Kilis Müzesi, şehrin geçmişini anlamak için gidebileceğiniz en güzel yerlerden biri. Müzede bölgeden çıkarılan tarihi eserler, özellikle Neolitik ve Roma dönemine ait buluntular, Kilis’in sanılandan çok daha köklü bir geçmişi olduğunu gösteriyor.

Müze 2 kattan oluşuyor. Müzenin en keyifli bölümlerinden biri ise etnografya kısmı. Burada geleneksel Kilis yaşamını, günlük kullanılan eşyaları, el işçiliğini ve geçmiş dönemlerin kültürel detaylarını birebir görebilirsiniz. Burada sabun yapımı ile ilgili detaylar ve sahneler bizim ilgimizi çok çekti. Zeytini ile meşhur Kilis’te sabun yapımı bir zamanlar çok fazlaymış. Şehir merkezine yakın konumuyla ulaşımı oldukça kolay olan Kilis Müzesi‘nde müze kart geçerli. Konum burada.

Salih Efendi Sokağı

Kilis’in ruhunu en iyi hissedeceğiniz yerlerden biri olan Salih Efendi Sokağı, burası Kilis havasını veren en iyi yerlerden biri. Adını, 1907’de Kilis Belediye Başkanlığı yapan Muhlis Efendi’nin babası Müftü Salih Efendi’den alan bu sokak; taş duvarları, ahşap kapıları, süs havuzlu avluları ve yazlık–kışlık bölümlere ayrılmış geleneksel evleriyle oldukça dikkat çekici. 2010-2011 yıllarında Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından yapılan restorasyonlar sayesinde sokak bugün çok daha düzenli ve fotojenik bir görünüme kavuşmuş durumda. Burayı görmenizi tavsiye ederiz. Konum burada.

Akıncı Konağı

Kilis’in tarihi dokusunu en güzel yansıtan duraklardan biri olan Akıncı Konağı, Hakverdi Mahallesi, Akıncı Çıkmazı’nda yer alıyor. Asıl adı Hacı Muhammed Efendi Konağı olan yapı, 1895 yılında eşi Vuslat Hanım için yaptırılmış ve geleneksel Kilis konut mimarisinin tipik örneklerinden biri. Konağın bitişik yapısı selamlık, ana bina ise haremlik olarak kullanılmış. Konağın iç düzeninde 12 oda, 2 mutfak, 2 büyük salon, 2 mağara ve 2 su kuyusu bulunuyor. Bu özellikler, hem ailenin geniş yaşam alanını hem de dönemin yaşam tarzını gösteriyor. Biz gittiğimizde burası ne yazık ki kapalıydı. Konum burada.

Oylum Höyük

Çok fazla yok ama gelelim Kilis’in doğal güzellerinden birine. Kilis-Gaziantep karayolu üzerinde, aynı adı taşıyan köyde yer alan Oylum Höyük, Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nin en büyük höyüklerinden biri. İki yükselti üzerine kurulu olan höyük, biri 22 metre, diğeri 37 metre yüksekliğinde ve 460 metre uzunluğa 370 metre genişliğe sahip. Kilis Ovası’na hakim konumu ve verimli toprakları sayesinde tarih boyunca sürekli yerleşim görmüş olan bu alan, Bereketli Hilal’in kuzeybatı ucunda stratejik bir merkezde. Höyüğün batı eteklerinden akan Akpınar Deresi, binlerce yıl boyunca buradaki yaşamın kaynağı olmuş.

Arkeolojik açıdan büyük bir öneme sahip olan Oylum Höyük, Bakırtaş (Kalkolitik) Çağı’ndan Hellenistik Dönem’e kadar kesintisiz bir iskan sunuyor. Özellikle Tunç Çağları’nda bölgesel bir merkez olarak öne çıkan höyükte, Hititler’in güney seferlerine dair izler de bulunmuş. 1989’dan beri Prof. Dr. Engin Özgen başkanlığında yapılan kazılar, Hacettepe ve Bilkent Üniversitesi öğrencilerinin katılımıyla hem bölgenin hem de Önasya’nın tarihini gün yüzüne çıkartıyor. Stratejik konumu, tarihsel önemi ve arkeolojik değeri ile Oylum Höyük, Kilis gezinizde mutlaka görmeniz gereken duraklardan biri.

Not: Burada kazı çalışmaları devam ediyor. Kazı dönemi boyunca cuma hariç her gün 06.30 – 14.30 arası ücretsiz gezebilirsiniz. Buraya kadar geldiyseniz yakındaki “Aidesim Mozaikli Bazilikasını” da görün. Burası önceden kapalıymış, yeniden ziyarete açılmış.

Ravanda Kalesi

Kilis’in Polateli ilçesi, Belenözü (Ravandan) Köyü sınırlarında yer alan Ravanda Kalesi, Afrin Çayı’nın doğusunda, yüksek ve sivri bir tepe üzerine kurulmuş bir yapı. Kaleye ait surlar ve köşeli veya yarım yuvarlak burçlar günümüze kısmen ulaşmış, surların büyük bölümü ise yıkılmış ve toprakla örtülmüş durumda. Doğu bölümdeki iki büyük su sarnıcı, gizli bir yol aracılığıyla Afrin Çayı’na inilebildiği izlenimi veriyor. Kuzey bölümde ise saray olduğu düşünülen bir yapı kalıntısı bulunuyor.

Tarihsel olarak XI. yüzyıl ve Haçlı Seferleri dönemine kadar iz sürülebilen Ravanda Kalesi, İslam ve Latin kaynaklarında farklı adlarla geçiyor: “er-Ravendan”, “Ravendel/Ravandal/Ravenel” ve Ermeni kaynaklarında “Aréventan”. Hititlerden Memluklulara, Bizans’tan Osmanlı’ya kadar birçok uygarlık tarafından kullanılmış olan kale, özellikle İslam devletleri için stratejik bir askeri üs olmuş. I. Haçlı Seferi sırasında Baudouin de Boulogne ile ön plana çıkan Ravanda Kalesi, hem askeri hem de tarihi açıdan Kilis’in görülmesi gereken en önemli duraklarından biri. Konum burada.

Bonus Yer

Kilis malumunuz sınır ili. Sınır ili olunca da Kilis’te sınırdan getirilen bazı eşyalar olabiliyor. Özellikle çay, parfüm, sigara, alkol gibi ürünler bu eşyalar arasında. Bu eşyalar da Kilis merkezde yerel halka satışa sunuluyor. Bu eşyaları merkezde yer alan pasajların alt katında bulabilirsiniz. Mekanların değişik bir atmosferi var belirtelim. Pazarlık muhakkak yapın ve ilk girdiğiniz yerden hemen bir şey almayın. Yani araştırmanızı sağlam yapın. Bu pasajlar genelde iç içe ve Kilis merkezde yer alıyor. Konum burada.

Son olarak Kilis 7 Aralık Üniversitesi’nin bulunduğu konum Kilis’in modern yüzünü yansıtıyor. Yani modern kafelerde takılmak isterseniz bu bölgede takılabilirsiniz. Oldukça şık ve güzel mekanlar var. Bir de Kilis’e tayininiz çıkacaksa ve Kilis’i araştırıyorsanız Yeni Beşevler bölgesi oturulacak en iyi muhit bilginiz olsun. Bu bölgedeki evler hep yeni ve genelde memurlar bu bölgede oturuyor. Bu da küçük bir tüyo olsun bizden size.😊

Sıkça Sorular Sorular